Doğalgaz Nedir
Doğalgaz: Başta Metan (CH4) ve Etan (C2H6) olmak üzere çeşitli hidrokarbonlardan oluşan yanıcı bir gaz karışımıdır. Renksiz, kokusuz ve havadan hafif bir gazdır.

Kaynağından çıkarıldığı haliyle, herhangi bir işlemden geçirilmeksizin kullanılabilmektedir. Bundan dolayı, “birincil enerji kaynağı” olarak adlandırılır.

Organik teoriye göre, diğer fosil yakacaklar gibi doğalgaz da milyonlarca yıl önce yaşamış bitki ve hayvan artıklarından oluşmuştur. Yeryüzü kabukları arasına gömülen bu artıklar, basınç ve ısı etkisiyle, kimyasal değişikliklere uğrayarak doğalgazı meydana getirmiştir. Genelde doğalgaza sıra dağ yamaçlarında, petrol yatakları ile birlikte veya serbest olarak rastlanmaktadır. Bugün çıkarılan doğalgazın yaklaşık %40 kadarı petrol ile aynı yataklarda, %60 kadarı ise petrolün bulunmadığı yataklardan sağlanmaktadır.

Doğalgaz yanıcı, kokusuz, renksiz ve havadan hafif bir gazdır. Metan, etan, propan, azot ve az miktarda karbondioksit gazlarının bileşiminden meydana gelen bir enerji türüdür. Doğalgaz hidrokarbonların karışımından meydana gelen bir gazdır. Çoğunlukla metan ihtiva eder. Çıktığı yere göre metan dışındaki diğer hidrokarbonlar da az miktarda bulunabilir. Yine çıktığı yere göre karbondioksit, azot ve kükürtlü hidrojen de içerebilir. Havadan hafif olan doğalgaz basınç altında sıvılaştırılabilir, depolanabilir. Enerji üretim sektöründe doğalgaz kullanımı ilk olarak ABD de olmuştur. Modern üretim ve tüketim teknikleri ile yeryüzüne yakın kaynaklardan elde edilen doğalgaz, borularla tüketim yerlerine taşınarak şehir aydınlatmasında kullanılmıştır. Fakat 1950 lere gelindiğinde doğalgazın toplam enerji sektöründeki payı %10 un altında olmuştur.

Oluşumu
Doğalgaz, kömür ve petrol gibi bir fosil yakıt türüdür. Milyonlarca yıl önce toprak altında kalan bitki ve hayvan artıklarının basınç ve ısı etkisiyle değişmeye uğraması sonucunda oluşur.

Gaz, yeraltında, geçirgen tabakalar içinden göz eder ve sızdırmaz tabakalara varınca depolanmaya başlar. Gerek sıvı hidrokarbonlar gerekse su tarafından ötelenir ve sıkıştırılırlar.

Keşfi ve Üretilmesi
Doğalgaz rezervuarları, sismik ve son zamanlarda uygulamasına başlanan uydudan görüntüleme yöntemleriyle tespit edilir. Yatay ve dikey sondajla kuyular oluşturulur ve üretimi gerçekleştirilir.

Kuyu başı ayrıştırma işlemlerinden sonra dağıtımı yapılır.

Boru Taşımacılığı
Gaz kaynağından kuru veya ıslak olarak alınır ve içinde bulunan bir takım partiküllerin, çeşitli zararlı gazların (H2S, CO2, H2O) arıtıldığı bir arıtma ünitesine gelir. Gaz burada arıtıldıktan sonra bir kompresör yardımıyla sistemin kapasitesine göre basınçlandırılarak tüketim merkezlerine veya depolama merkezlerine gönderilir. Basınçlandırılan gaz tüketim merkezlerine geldiğinde burada bir basınç düşürme ve ölçüm istasyonlarından geçirilerek kullanıma sunulur.

Yapılması düşünülen doğalgaz hatlarının geçeceği arazinin özelliklerine, hattın emniyetine, hattın fonksiyonuna göre belli bir sınıflandırma yapılmalı ve gerekli teknolojik tedbirler alınmalıdır. Doğalgaz hatlarının inşası sırasında hattın geçtiği güzergahın jeolojik ve topoğrafik özellikleri, imaret ve nüfus yoğunluğu özellikleri, alt yapı-üst yapı tesislerinin özellikleri ve nitelikleri gibi hususlar dikkate alınarak yapılacak bir sınıflandırmaya göre hattın güzergahı ve yerleştirme özellikleri belirlenmelidir.

Taşınması
Sıvılaştırılabilme özelliğinden dolayı (-164 oC de hacminin 1/600 oranına sıkıştırılabilmektedir.) boru taşımacılığı ile taşınmasının mümkün olmadığı durumlarda sıvılaştırılarak taşınabilmektedir.

Boru hattıyla taşınması teknik açıdan daha yaygın ve makuldür.